Καλώς ήλθατε

Συνδεθείτε ή εγγραφείτε ως Μέλη, προκειμένου να σχολιάσετε αναρτημένα άρθρα, slides κλπ ή/και να διατυπώσετε τις δικές σας απόψεις για οποιοδήποτε θέμα τεχνικού ενδιαφέροντος.

Σάββατο, 04 Ιουλίου 2020

Η λείανση και στίλβωση είναι από τις πιο διαδεδομένες κατεργασίες φινιρίσματος των τελικών προϊόντων μαρμάρου-γρανίτη, καθώς η ζήτηση είναι σταθερά προσανατολισμένη προς τα γυαλισμένα προϊόντα.

Πρόκειται για κατεργασίες δύσκολες και κρίσιμες, που απαιτούν έμπειρο και προσεκτικό προσωπικό, επειδή το αποτέλεσμά τους μπορεί να επηρεάσει σημαντικά την αξία των παραγόμενων τελικών προϊόντων.

Από τον Οδηγό Αγοράς TECH4STONE (2008)

Φινίρισμα Επιφανειών μαρμάρου και γρανίτη Από τον Οδηγό Αγοράς TECH4STONE (2008)Λείανση - Στίλβωση Επιφανειών Η λείανση και στίλβωση είναι από τις πιο διαδεδομένες κατεργασίες φινιρίσματος των τελικών προϊόντων μαρμάρου-γρανίτη, καθώς η ζήτηση είναι σταθερά προσανατολισμένη προς τα γυαλισμένα προϊόντα, που αναδεικνύουν τα χρώματα των υλικών και έχουν επιφάνειες λείες, απαλές και στιλπνές, μέχρι του σημείου, αυτές να δίνουν την αίσθηση καθρέφτη. Πρόκειται για κατεργασίες δύσκολες και κρίσιμες, που απαιτούν έμπειρο και προσεκτικό προσωπικό, επειδή το αποτέλεσμά τους μπορεί να επηρεάσει σημαντικά την αξία των παραγόμενων τελικών προϊόντων. Πολύ συνοπτικά, κατά τη διαδικασία της λείανσης - στίλβωσης, οι αλλαγές στην υφή της επιφάνειας του πετρώματος επιτυγχάνονται με τη συνεχή τριβή της, σε διαδοχικά «περάσματα», με λειαντικά μέσα (πέτρες λείανσης ή αδαμαντοφόρα στοιχεία), στα οποία η κοκκομετρία του λειαντικού υλικού μειώνεται σταδιακά, από «πέρασμα» σε «πέρασμα». Με τον τρόπο αυτό, μειώνεται προοδευτικά η τραχύτητα της επιφάνειας, καθώς σε κάθε «πέρασμα» το λειαντικό υλικό «αφαιρεί» από αυτήν τις μικροχαραγές που δημιουργήθηκαν στο προηγούμενο «πέρασμα», μέχρις ότου να προκύψει μια επιφάνεια απόλυτα ομαλή και λεία, η οποία μπορεί να ανακλά το προσπίπτον επάνω της φως. Στην πράξη, η λείανση - στίλβωση επιτυγχάνονται με ειδικά μηχανήματα που φέρουν λειαντική κεφαλή (μια ή περισσότερες), στον άξονα της οποίας προσαρμόζεται πλατώ κατάλληλης διαμέτρου που συγκρατεί τα λειαντικά, τα οποία κατά τη διάρκεια της κατεργασίας είναι σε συνεχή επαφή με την επιφάνεια του διακοσμητικού πετρώματος. Η περιστροφή του άξονα της κεφαλής με την κατάλληλη, κατά περίπτωση, ταχύτητα, σε συνδυασμό με τη δυνατότητα της κεφαλής να μετακινείται πάνω από την επιφάνεια και να ασκεί πίεση σε αυτήν, μέσω των λειαντικών εργαλείων, δημιουργούν τις προϋποθέσεις για την απότριψη του πετρώματος με τα λειαντικά υλικά. Η κατεργασία γίνεται, κατά κανόνα, με τη χρήση καθαρού νερού, στην απαιτούμενη ποσότητα και πίεση, για ψύξη των λειαντικών και απομάκρυνση των αποσπώμενων κόκκων του πετρώματος και του λειαντικού, ώστε η επιφάνεια να διατηρείται μόνιμα καθαρή για να μην υπάρχει κίνδυνος δημιουργίας ανεπιθύμητων χαραγών. Η πίεση που μεταφέρεται από τη λειαντική κεφαλή στην επιφάνεια του διακοσμητικού πετρώματος, μέσω των λειαντικών, ρυθμίζεται κατάλληλα, ώστε να μπορούν μεν οι κόκκοι του λειαντικού να αποτρίψουν αποτελεσματικά την επιφάνεια, χωρίς όμως να υπάρχει κίνδυνος να τη χαράζουν υπερβολικά. Αυτό επιτυγχάνεται με ρύθμιση τόσο του φορτίου που εξασκείται στα λειαντικά, όσο και με την επιλογή λειαντικών κατάλληλου σχήματος και προφίλ, ώστε η επιφάνεια επαφής ανάμεσα στο λειαντικό και το διακοσμητικό πέτρωμα να είναι τέτοια, ώστε να εξασφαλίζεται η επιθυμητή, κατά περίπτωση, ειδική πίεση στα διάφορα σημεία της επιφάνειας. Πιο αναλυτικά, για τη λείανση γρανιτών που είναι σκληρά πετρώματα και επομένως απαιτούν το λειαντικό να ασκήσει μεγαλύτερη πίεση στην επιφάνειά τους για να την αποτρίψει, επιλέγονται λειαντικά (και οι ανάλογες κεφαλές), που εξασφαλίζουν γραμμική επαφή ανάμεσα στο λειαντικό καιτο πέτρωμα και επομένως υψηλή ειδική πίεση. Αντίθετα, για τη λείανση μαρμάρων και μαλακών πετρωμάτων, η επιφάνεια επαφήςμπορεί να είναι μεγαλύτερη, αφού η απαιτούμενη πίεση για την απάτριψη είναι μικρότερη. Για αυτό, άλλωστε, και για τη λείανση - στίλβωση γρανιτών και άλλων σκληρών πετρωμάτων χρησιμοποιούνται διαφορετικά πλατώ και λειαντικά από εκείνα που είναι κατάλληλα για μάρμαρα και μαλακά πετρώματα. Πρόκειται για τις κεφαλές με ταλαντούμενες λειαντικές πέτρες, δηλαδή με λειαντικές πέτρες ειδικού σχήματος, οι οποίες κατά την περιστροφή τους κινούνται και περί τον άξονά τους ως εκκρεμές, εξασφαλίζοντας έτσι την απαιτούμενη γραμμική επαφή λειαντικού και πετρώματος, καθώς και μεγάλη ειδική πίεση στο πέτρωμα για να είναι δυνατή η απότριψή του.1 / 17 Αντίστοιχες είναι και οι δορυφορικές ή πλανητικές κεφαλές για τη λείανση γρανιτών, οι οποίες αποτελούνται από έναν αριθμό κυλινδρικών λειαντικών, διαμέτρου 100 - 150 mm, τοποθετημένων στην περιφέρεια πλατώ κυκλικού σχήματος. Οι κυλινδρικές πέτρες περιστρέφονται περί τον άξονά τους, ελαφρά κεκλιμένο ως προς την κατακόρυφο, και ταυτόχρονα περιστρέφονται και περί τον άξονά της λειαντικής κεφαλής, έτσι ώστε με τη συνδυασμένη κίνηση που πραγματοποιούν, να εξασφαλίζεται επίσης γραμμική επαφή των λειαντικών με την επιφάνεια του πετρώματος και μεγάλη ειδική πίεση σε συνδυασμό με υψηλή ταχύτητα απότριψης. Η λείανση και στίλβωση είναι κατεργασίες που γίνονται τόσο για το φινίρισμα μιας σειράς τελικών προϊόντων μαρμάρου στις μονάδες κοπής - κατεργασίας (π.χ. γυαλισμένα μάρμαρα, μουρέλα κ.λπ), όσο και για το φινίρισμα πλακών που έχουν ήδη τοποθετηθεί στην τελική τους θέση στο εργοτάξιο (δάπεδα). Στις δύο παραπάνω περιπτώσεις χρησιμοποιούνται διαφορετικές λειαντικές-στιλβωτικές μηχανές, σταθερές και φορητές, αντίστοιχα.Φωτογραφίες BRETON SpA.Πλατώ και λειαντικές πέτρες για μάρμαρα και μαλακά πετρώματα.Κεφαλή λειαντικής - στιλβωτικής μηχανής με ταλαντούμενες λειαντικές πέτρες, για λείανση στίλβωση γρανίτη.Φωτογραφίες PEDRINI SpA Σε κάθε περίπτωση, το τελικό ποιοτικό αποτέλεσμα της λείανσης- στίλβωσης, καθώς και το κόστος της κατεργασίας, ειδικά όταν πρόκειται για επίπεδες επιφάνειες, εξαρτώνται από μια σειρά παραμέτρων και συγκεκριμένα από: § § § § § § § § §τον τύπο του διακοσμητικού πετρώματος και τα φυσικά - μηχανικά του χαρακτηριστικά, την ποιότητα της επιφάνειας που θα υποβληθεί σε κατεργασία, τα τεχνικά χαρακτηριστικά της μηχανής λείανσης, τον τύπο των λειαντικών εργαλείων, την επιλεγμένη αλληλουχία κοκκομετρίας των λειαντικών («σειρά λειαντικών»), την ασκούμενη πίεση στην επιφάνεια, την ποιότητα και ποσότητα του νερού ψύξης- καθαρισμού της επιφάνειας, τον επιθυμητό βαθμό στιλπνότητας της επιφάνειας και την εμπειρία του χειριστή του μηχανήματος.Όλες οι παραπάνω παράμετροι πρέπει να λαμβάνονται υπόψη ώστε να γίνονται, κατά περίπτωση, οι σωστές επιλογές και οι απαραίτητες ρυθμίσεις στις μηχανές, για να είναι δυνατή η επίτευξη του επιθυμητού τελικού αποτελέσματος στο συντομότερο χρόνο και μεταλιγότερα «περάσματα», προκειμένου το κόστος λείανσης-στίλβωσης να βρίσκεται μέσα σε αποδεκτά όρια. Διαφορετικά, υπάρχει κίνδυνος αστοχιών κατά την κατεργασία, όπως «θαμπάδες», χαραγές, «καψίματα» στη γυαλισμένη επιφάνεια, σπασίματα στις λειαντικές πέτρες κ.ά. Η κατεργασία της λείανσης - στίλβωσης μπορεί, ανάλογα με την ποιότητα της αρχικής επιφάνειας, να περιλαμβάνει τα παρακάτω στάδια: § § §ξεχόνδρισμα ή καλιμπράρισμα, λείανση, στίλβωση.Ξεχόνδρισμα ή Καλιμπράρισμα Είναι η αρχική φάση κάθε κατεργασίας λείανσης - στίλβωσης, όταν η επιφάνεια δεν είναι απόλυτα επίπεδη και παρουσιάζει διάφορες ανωμαλίες. Οι ανωμαλίες αυτές, όταν πρόκειται για λείανση στίλβωση προϊόντων μαρμάρου στις μονάδες κατεργασίας, μπορεί να προέρχονται από αστοχίες κατά την κοπή των πλακών (π.χ. ίχνη από το κοπτικό εργαλείο, όπως αυλακώσεις, «κυματισμοί» κ.λπ.), ενώ όταν πρόκειται για λείανση - στίλβωση δαπέδων, μπορεί να προέρχονται και από ατέλειες κατά την τοποθέτηση, που προκύπτουν όταν οι πλάκες είναι ανισοπαχείς («δόντια»). Το καλιμπράρισμα είναι, επίσης, απαραίτητο όταν πρόκειται να γυαλιστούν στις μονάδες κατεργασίας, πλάκες μικρού πάχους που είναι ανισοπαχείς. Με το καλιμπράρισμα, οι πλάκες αυτές μπορούν να αποκτήσουν σταθερό πάχος, μέσα στα όρια ανοχών πάχους που έχουν καθοριστεί, έτσι ώστε να είναι δυνατή στη συνέχεια η λείανσή τους χωρίς προβλήματα. Στο αρχικό αυτό στάδιο, χρησιμοποιούνται συνήθωςαδαμαντοφόρα λειαντικά ή λειαντικές πέτρες με λειαντικό υλικό μεγάλης κοκκομετρίας (χονδρόκοκκο), για να είναι ταχύτερη και οικονομικότερη η «αφαίρεση» υλικού, μέχρι να επιτευχθεί η κατάλληλη ποιότητα επιφάνειας, πριν ξεκινήσει το επόμενο στάδιο της λείανσης.Λείανση Πρόκειται για το κυρίως στάδιο κατεργασίας και ακολουθεί το ξεχόνδρισμα - καλιμπράρισμα, όταν το τελευταίο είναι απαραίτητο. Με τη λείανση, η επιφάνεια του διακοσμητικού πετρώματος μεταπίπτει σταδιακά σε λεία, ενώ μειώνεται το άνοιγμα των πόρων της και αναδεικνύεται το χρώμα και η χρωματική πλοκή του πετρώματος. Οι παραπάνω αλλαγές στην υφή της επιφάνειας επιτυγχάνονται προοδευτικά με τη χρησιμοποίηση της κατάλληλης, κατά περίπτωση, σειράς λειαντικών μέσων (από τα χονδρόκοκκο προς τα λεπτόκοκκα), τα οποία, με τη συνεχή απάτριψη της επιφάνειας μειώνουν την τραχύτητά της, μέχρις ότου αυτή να γίνει απόλυτα ομαλή και λεία.3 / 17 Από τα παραπάνω, είναι προφανές ότι ανάλογα με: § § §το είδος των λειαντικών μέσων που χρησιμοποιούνται, την επιλεγμένη αλληλουχία κοκκομετρίας των λειαντικών (σειρά) και τα φυσικά και μηχανικά χαρακτηριστικά του πετρώματος,μπορεί το αποτέλεσμα της κατεργασίας να ποικίλει, κατά περίπτωση, και ο βαθμός λείανσης της επιφάνειας να διαφοροποιείται μέσα σε συγκεκριμένα όρια (επιφάνεια από απλά τριμμένη ή ματ μέχρι εξαιρετικά λεία και στιλπνή). Στην πράξη, ο επιθυμητός βαθμός λείανσης μιας επιφάνειας διακοσμητικού πετρώματος καθορίζεται και πολλές φορές προδιαγράφεται - με την αναφορά της κοκκομετρίας του λειαντικού υλικού στις λειαντικές πέτρες που χρησιμοποιούνται στα διάφορα «περάσματα», όπως για παράδειγμα λείανση του μαρμάρου X σε πέντε περάσματα με πέτρες κοκκομετρίας 60, 120, 280, 400, 600, όπου οι αριθμοί εκφράζουν συνήθως το άνοιγμα του κόσκινου ταξινόμησης των κόκκων του λειαντικού σε mesh/inch (η αλληλουχία των αριθμών -«νούμερα», από τους μικρότερους προς τους μεγαλύτερους, αντιστοιχεί σε κοκκομετρίες λειαντικού υλικού που μειώνονται προοδευτικά). Παρόλα αυτά, δεν υπάρχει ακόμη κάποια σαφής τυποποίηση των λειαντικών μέσων, σε άτι αφορά την κοκκομετρία του λειαντικού υλικού που περιέχουν. Απεναντίας, υπάρχουν στην αγορά λειαντικά που περιέχουν μίγματα λειαντικού υλικού σε διάφορες κοκκομετρίες, καθώς και λειαντικά, που χαρακτηρίζονται με εμπορικά ονόματα ή εμπορικούς κωδικούς που έχουν καθιερώσει οι παραγωγοί τους. Για τους παραπάνω λόγους, η επιλογή της αλληλουχίας κοκκομετρίας των λειαντικών («σειρά λειαντικών»), ανάλογα με τον τύπο του διακοσμητικού πετρώματος, γίνεται εμπειρικά και σε πολλές περιπτώσεις με τη διαδικασία της «δοκιμής και της διόρθωσης του λάθους», με παράλληλη συνεκτίμηση όλων των παραμέτρων που επηρεάζουν το τελικό αποτέλεσμα. Επίσης, οι περισσότεροι προμηθευτές λειαντικών, καθώς και οι κατασκευαστές μηχανημάτων, με την τεχνογνωσία και την εμπειρία που διαθέτουν, συνιστούν, κατά περίπτωση, τις σειρές λειαντικών που θεωρούν ως τις πλέον κατάλληλες για διάφορους τύπους διακοσμητικών πετρωμάτων. Σήμερα, στην αγορά υπάρχει μια πληθώρα από λειαντικές πέτρες για τα διακοσμητικά πετρώματα, που διαφοροποιούνται μεταξύ τους σε τύπους, προφίλ, σχήματα, μεγέθη, ανάλογα με τα μηχανήματα και τα υλικά για τα οποία προορίζονται, έτσι ώστε να θεωρείται δεδομένο ότι η προσφορά λειαντικών μπορεί να καλύψει κάθε απαίτηση της ζήτησης, ποιοτική και οικονομική.Στίλβωση Είναι το τελικό φινίρισμα της επιφάνειας μετά τη λείανσή της με λειαντικά πολύ λεπτής κοκκομετρίας (λείανση μέχρι τα νούμερα 600 - 1200), ανάλογα με το διακοσμητικά πέτρωμα. Με τη στίλβωση, η επιφάνεια αποκτά την ιδιότητα να ανακλά το προσπίπτον φως και να συμπεριφέρεται σαν καθρέπτης. Λειαντικές - στιλβωτικές πέτρες σε διάφορους τύπους Στα ανθρακικά πετρώματα, όπως είναι τα γνήσια μάρμαρα και οι ασβεστόλιθοι, το τελικό φινίρισμα της επιφάνειας γίνεται με οξαλικό οξύ. Πιο συγκεκριμένα, στο στάδιο αυτό το «πέρασμα» της επιφάνειας με οξαλικό οξύ γίνεται με τη βοήθεια «στούπας» από λεπτό μάλλινο ύφασμα και με μεγάλη ταχύτητα, έτσι ώστε να γίνει επιφανειακή απορρόφηση οξαλικών αλάτων του ασβεστίου, με τα οποία «κλείνουν» και οι πιο λεπτοί πόροι που απέμειναν μετά τη λεπτομερή λείανση, ώστε να επιτευχθεί το επιθυμητό αποτέλεσμα καθρεπτίζουσας επιφάνειας. Αντί οξαλικού οξέως σε μορφή σκόνης, χρησιμοποιούνται πλέον για τη στίλβωση των μαρμάρων οι ειδικές πέτρες 5 EXTRA (μαλακού, ενδιάμεσου και σκληρού τύπου), με βάση το οξαλικό οξύ και ορισμένα άλλα χημικά συστατικά, όπως διοξείδιο κασσίτερου και ψευδάργυρου (Pote), που επιτρέπουν και τη στίλβωση τυχόν πυριτικών εγκλεισμάτων στην επιφάνεια του μαρμάρου, προσδίδοντας εξαιρετική στιλπνότητα στην επιφάνεια. Η διαδικασία του φινιρίσματοςστα μάρμαρα ολοκληρώνεται με «πέρασμα» της επιφάνειας με τα ειδικά «καθοριστικά» («σαπούνι»), που απομακρύνουν από την επιφάνεια υπολείμματα από το προηγούμενο «πέρασμα». Ανθρακοπυρίτιο: Οι έξι βασικοί τύποι του ανάλογα με το μέγεθος κόκκων του: ΤύποςΚοκκομετρία (75% <)0024 Meshes036 Meshes146 Meshes2120 Meshes3300 Meshes4400 MeshesΣημείωση: Το μέγεθος των κόκκων φτάνει μέχρι και τα 1200 Meshes (Τύπος 12).5 / 17 Αλληλουχία λειαντικών (νούμερα σειράς) ανά στάδιο κατεργασίας Στάδιο κατεργασίαςΛειαντικές πέτρες (κοκκομετρία)Ξεχόνδρισμα - Καλιμπράρισμα16-24- 36-46-60-80Προκαταρκτικό τρίψιμο100- 120-180-220Λείανση240-320-%-400Προστίλβωση600-800-1000- 1200ΣτίλβωσηLux 2000 κ.ά, 5 Extra, Pulitore («σαπούνι»)Κρυσταλλοποίηση Η κρυσταλλοποίηση είναι μια κατεργασία που δίνει στιλπνότητα στο μάρμαρο, αλλά δεν είναι αντίστοιχη με τη λείανση, γιατί εφαρμόζεται σε δάπεδα, κυρίως, που έχουν προηγουμένως γυαλιστεί με λειαντικά εργαλεία. Η κατεργασία αυτή προσδίδει σε ένα νέο γυαλισμένο δάπεδο, από μάρμαρο ή μωσαϊκό, έντονη στιλπνότητα, η οποία σε ορισμένες περιπτώσεις έχει μεγαλύτερη διάρκεια στο χρόνο, για αυτό και γίνεται για τη συντήρηση των γυαλισμένων δαπέδων, όταν η στιλπνότητά τους έχει υποχωρήσει λόγω, κυρίως, έντονης κυκλοφορίας. Η κρυσταλλοποίηση συνίσταται στη χημική αντίδραση του ανθρακικού ασβεστίου, που περιέχεται στα μάρμαρα και τους ασβεστόλιθους, με διάλυμαφθοροπυριτικού μαγνησίου (magnesium fluorosilicate), παρουσία κατάλληλου οξέος και καταλύτη (σίδηρος). Με τη χημική αυτή αντίδραση, το επιφανειακό ανθρακικό ασβέστιο, σε βάθος μερικών δεκάτων του χιλιοστού, μετασχηματίζεται σε μικροκρυστάλλους φθοριούχου ασβεστίου (calcium fluoride) και φθοριούχου μαγνησίου (magnesium fluoride) που προσδίδουν λάμψη στην επιφάνεια. Στην πράξη, η κρυσταλλοποίηση γίνεται με κατάλληλα υλικά (υγρά κρυσταλλοποίησης, ατσαλόμαλο) και με ειδική μηχανή δαπέδου (βάρους περί τα 45 kg με στροφές 150 -175 rpm συνήθως), κατά την εξής διαδικασία: § Το δάπεδο καθαρίζεται καλά και αφήνεται να στεγνώσει τελείως. Η τυχόν υγρασία επηρεάζει αρνητικά το τελικό αποτέλεσμα της κρυσταλλοποίησης. § Το υγρό κρυσταλλοποίησης, σύμφωνα πάντοτε με τις οδηγίες του κατασκευαστή, απλώνεται σε 2 μικρή επιφάνεια του δαπέδου, μέχρι 2 m , συνήθως, και τρίβεται ελαφρά με τη μηχανή δαπέδου, που φέρει δίσκο από λεπτό ατσαλόμαλο, μέχρι η επιφάνεια να στεγνώσει τελείως και να αποκτήσει την επιθυμητή γυαλάδα. Η διαδικασία αυτή συνεχίζεται στην υπόλοιπη επιφάνεια, μέχρι να ολοκληρωθεί το πρώτο πέρασμα του δαπέδου. Το υγρό κρυσταλλοποίησης δεν πρέπει να παραμένει στο δάπεδο για να εξατμιστεί μόνο του, ενώ το ατσαλόμαλο πρέπει να αλλάζει τακτικά για να παραμένει όσο γίνεται πιο καθαρό. § Ανάλογα με το σύστημα κρυσταλλοποίησης και το είδος του μαρμάρου, μπορεί να ακολουθήσει δεύτερο πέρασμα του δαπέδου, κατά την ίδια διαδικασία, με διαφορετικό υγρό κρυσταλλοποίησης, για βελτίωση της στιλπνότητας του δαπέδου. § Μετά το πέρασμα των υγρών κρυσταλλοποίησης, το δάπεδο καθαρίζεται καλά με σκούπα vacuum και στο τέλος τρίβεται με τη μηχανή δαπέδου, στην οποία τοποθετείται ειδικό μαλακό συνθετικό ύφασμα. Οι επιχειρήσεις, που εξειδικεύονται στην παραγωγή συστημάτων κρυσταλλοποίησης υποστηρίζουν ότι η συγκεκριμένη κατεργασία παρουσιάζει τα εξής πλεονεκτήματα: § Βελτιώνει το γυάλισμα του δαπέδου, προσφέροντας την αίσθηση «βρεγμένης επιφάνειας». § Αυξάνει την αντοχή καιτη διάρκεια του γυαλίσματος ενόςδαπέδου, ειδικά σε χώρους μεγάλης κυκλοφορίας (δάπεδα εμπορικών κτιρίων, ξενοδοχείων κ.ά.) και περιορίζει την ολισθηρότητα του δαπέδου. Ανάλογα με τον τύπο του μαρμάρου, για δάπεδα μέσης κυκλοφορίας, η διάρκεια του γυαλίσματος της κρυσταλλοποίησης μπορεί να κυμαίνεται από 6 έως 12 μήνες. § Κάνει το καθημερινό καθάρισμα του δαπέδου ευκολότερο. § Είναι ιδιαίτερα αποτελεσματική ως κατεργασία συντήρησης δαπέδων και οικονομικότερη από κάθε άλλη. § Είναι μια κατεργασία εύκολη στην εφαρμογή της. Στο σημείο αυτό, διευκρινίζεται ότι η κρυσταλλοποίηση, ως κατεργασία συντήρησης, βελτιώνει μόνο τη στιλπνότητα μιας μαρμάρινης επιφάνειας, χωρίς να αποκαθιστά τυχόν χαραγές ή άλλα ελαττώματα, που διορθώνονται μόνο με νέα λείανση του δαπέδου. Σημειώνεται, ακόμη, ότι η κρυσταλλοποίηση, ως κατεργασία συντήρησης και ανακαίνισης μαρμάρινων δαπέδων, προαπαιτεί καλή γνώση του τύπου του μαρμάρου, καθώς και των υλικών κρυσταλλοποίησης που θα χρησιμοποιηθούν, για αυτό και πρέπει να γίνεται από ειδικευμένους επαγγελματίες. Στην αγορά, σήμερα, υπάρχουν επώνυμα συστήματα κρυσταλλοποίησης εταιρειών που ειδικεύονται στην παραγωγή χημικών προϊόντων για διακοσμητικά πετρώματα, τα οποία περιλαμβάνουν υγρά κρυσταλλοποίησης, ανάλογα με το χρωματισμό του μαρμάρου και τη σειρά εφαρμογής τους. Επίσης, ορισμένες επιχειρήσεις διαθέτουν και συστήματα κρυσταλλοποίησης για γρανίτη, στα οποία εκτός του υγρού περιλαμβάνεται και ειδική λειαντική σκόνη. Τέλος, πρέπει να αναφερθεί, ότι ορισμένες πλευρές (κυρίως στις ΗΠΑ) έχουν τοποθετηθεί αρνητικά απέναντι στην κρυσταλλοποίηση, υποστηρίζοντας ότι ως χημική κατεργασία επηρεάζει τη σύσταση του μαρμάρου. Βέβαια, δεν υπάρχουν πειραματικά δεδομένα που να επιβεβαιώνουν αυτή την άποψη, που μπορεί να αποδοθεί και σε λόγους επιχειρηματικού ανταγωνισμού. Σεκάθε περίπτωση χρησιμοποίησηςσυστημάτων κρυσταλλοποίησης απαιτείται προσεκτική ανάγνωση των οδηγιών που αναγράφονται στις συσκευασίες των υλικών, ενώ είναι σκόπιμη και η δοκιμή τους σε μικρό τμήμα του δαπέδου, όπου αυτό είναι δυνατό.Τραχιές επιφάνειες Τα προϊόντα μαρμάρου - γρανίτη παράγονται, συνήθως, μεγυαλισμένες ή/και στιλβωμένες τις εμφανείς τους επιφάνειες, για αυτό και πολύς κόσμος έχει συνδέσει αυτά τα υλικά με επιφάνειες στιλπνές ή/και καθρεπτίζουσες. Τα τελευταία χρόνια, όμως, καταγράφεται αυξημένο ενδιαφέρον από την πλευρά του αρχιτεκτονικού κόσμου και για προϊόντα μαρμάρου με αδρές, τραχιές (ρουστίκ) επιφάνειες, όχι μόνο για πρακτικούς, αλλά και για αισθητικούς λόγους. Και αυτό γιατί οι τραχιές επιφάνειες, εκτός του ότι είναι αντιολισθηρές, και επομένως ιδανικές για εφαρμογές μαρμάρων - γρανιτών σε δάπεδα και σκάλες, προσφέρουν στον αρχιτέκτονα τη δυνατότητα να συνδυάζει αρμονικά στα έργα του διακοσμητικά πετρώματα με διαφορετικές επιφανειακές κατεργασίες, κάθε μια από τις οποίες προσδίδει στα υλικά ξεχωριστή υφή και απόχρωση. Εξάλλου, οι τραχιές επιφάνειες της φυσικής πέτρας σε πολλές εφαρμογές, ειδικά σε εξωτερικούς χώρους, αναδεικνύουντη διαχρονικότητα και τη συνεκτικότητα του υλικού και το διαφοροποιούν τελείως από άλλα «φανταχτερά» και προσωρινά υλικά. Το αυξημένο ενδιαφέρον για προϊόντα μαρμάρου και πέτρας με τραχιές επιφάνειες, ώθησε τις επιχειρήσεις του τομέα της τεχνολογίας να αναπτύξουν συστήματα, μηχανήματα και εργαλεία για διάφορες επιφανειακές κατεργασίες (μηχανικές, θερμικές, χημικές), που όχι μόνο υποκαθιστούν με επιτυχία τους παραδοσιακούς μαστόρους της πέτρας, αλλά προσφέρουν και πρόσθετες εναλλακτικές προτάσεις στον κόσμο της αρχιτεκτονικής και διακόσμησης. Για τον σκοπό αυτό έχουν αναπτυχθεί διάφορα συστήματα επιφανειακής κατεργασίας των διακοσμητικών πετρωμάτων, τα περισσότερα σήμερα αυτοματοποιημένα, με τα οποία δημιουργούνται οι παρακάτω μορφές επιφάνειας:7 / 17 •Επιφάνειες με υφή φυσικής θραύοης, όπως δηλαδή είναι η υφή μιας πέτρας που αποκόπτεται από ένα βράχο. Τέτοιες επιφάνειες είναι οι: -«σκαπιτσαριστές», που δημιουργούνται με τις σκαπιτσαρισηκές μηχανές και οι-«θραυστές», που δημιουργούνται με κατάλληλες υδραυλικές πρέσες.•Επιφάνειες λαξευμένες ή πελεκητές μηχανικά, αντίστοιχες με τις χειροποίητες παλιές λαξευτές επιφάνειες, είτε με πικούνια, είτε με διάφορα βελόνια και σφυρί («ματρακάς»). Οι επιφάνειες αυτές, που σήμερα χαρακτηρίζονται ως «κτυπητές», «κοπανιστές» και «χτενιστές», δημιουργούνται με ειδικές μηχανές και με μια πληθώρα εργαλείων κτυπήματος, καθένα από τα οποία δίνει διαφορετικό φινίρισμα, που κατά περίπτωση ονοματίζεται με το όνομα του εργαλείου που έχει χρησιμοποιηθεί.•Επιφάνειες αμμοβολισμένες,•Επιφάνειες καμένες ή φλογοβολισμένες (θερμική κατεργασία),•Επιφάνειες υδροβολιαμένες (κατεργασία με νερό υπό υψηλή πίεση),•Επιφάνειες τεχνητά παλαιωμένες ή «αντικέ».Οι επιχειρήσεις μαρμάρου - πέτρας, με το μηχανολογικό εξοπλισμό που υπάρχει για τις παραπάνω επιφανειακές κατεργασίες, έχουν, πλέον, τη δυνατότητα να αξιοποιήσουν και διακοσμητικά πετρώματα, που για διάφορους λόγους (ανομοιοχρωμία, μικρο- ελαττώματα κ.ά.) δεν μπορούν να προωθηθούν εύκολα στην αγορά με τη μορφή προϊόντων με γυαλισμένες τις επιφάνειές τους. Σημειώνεται ότι, τα προϊόντα με τραχιά επιφάνεια χρησιμοποιούνται ευρύτατα σε κατασκευές εξωτερικών αντιολισθηρών πλακοστρώσεων, σε εσωτερικά δάπεδα, σε επενδύσεις όψεων κτιρίων, σε κατασκευές διακοσμητικών στοιχείων εξωτερικών χώρων (στύλοι, κράσπεδα, στηθαία), σε ταφικά μνημεία κ.ά. Πολύ συνοπτικά αναφέρονται στη συνέχεια, για κάθε ένα από τα παραπάνω είδη φινιρίσματοςτωντελικώνπροϊόντωνμαρμάρου και πέτρας, τα βασικά του χαρακτηριστικά, καθώς και ορισμένες πληροφορίες για τα απαιτούμενα μηχανήματα και εργαλεία.Σκαπιτσαριστές επιφάνειες (από την ιταλική λέξη scapezzatura) Οι επιφάνειες αυτές δημιουργούνται με κτυπήματα στο σόκορο μιας πλάκας, κατά τέτοιο τρόπο ώστε να αποσπώνται από την επιφάνεια, κατά μήκος της περιμέτρου της, «φλούδες» πετρώματος ακανόνιστου σχήματος. Πρόκειται για κατεργασία που γίνεται σε ενδιάμεσα προϊόντα μαρμάρου, κανονικού σχήματος και μικρών διαστάσεων (π.χ. πλάκες 30 x 15 cm και πάχους 20 - 30 mm), ώστε να μπορέσουν να αποσπαστούν «φλούδες» πετρώματος από όλη την εμφανή επιφάνεια του προϊόντος. Το αποτέλεσμα αυτήςτης κατεργασίας είναι μια φυσική, θραυστή, τραχιά και ακανόνιστη επιφάνεια που προτιμάται, κυρίως, για ρουστίκ εξωτερικές επενδύσεις τοίχων.Σκαπιτσαριστικη μηχανή Διάφορα είδη φινιρίσματος για τραχιά επιφάνεια διακοσμητικού πετρώματος.ΠελεκητόΚτυπητόΧτενιστόΧτενιστό διαγωνάλΨαροκόκκαλοΠελεκητό ψιλόΡιγωτό σπασμένοΑμμοβολισμένοΚαμένοΤο σκαπιτσάρισμα επιφανειών πέτρας, που γινόταν σε παλιότερες εποχές χειρονακτικά, σήμερα γίνεται μηχανικά με τις «σκαπιτσαριστικές» μηχανές, οι οποίες μπορεί να είναι ασυνεχούς ή συνεχούς λειτουργίας. Στις μηχανές ασυνεχούς λειτουργίας κατεργάζεται μια μόνο πλάκα ανά κύκλο κατεργασίας, η οποία τοποθετείται από το χειριστή στη μηχανή και απομακρύνεται από τον ίδιο όταν ολοκληρωθεί η κατεργασία της.9 / 17 Οι μηχανές αυτές φέρουν σφυριά (μεταλλικά ελάσματα με το άκρο κρούσης επίπεδο) και τις κατάλληλες μηχανικές διατάξεις για την κίνησή τους, καθώς και τραπέζι, επάνω στο οποίο τοποθετούνται οι πλάκες με κατακόρυφη την προς κατεργασία επιφάνεια, ώστε να κτυπηθούν στο σόκορο για να δημιουργηθεί το συγκεκριμένο φινίρισμα. Ανάλογα με το μοντέλο, οι μηχανές φέρουν από ένα έως και τέσσερα σφυριά: δύο για κατακόρυφα κτυπήματα και δύο για οριζόντια, δηλαδή κτυπήματα και στις τέσσερις πλευρές του σόκορου. Στις μηχανές συνεχούς λειτουργίας, οι πλάκες τοποθετούνται, με οριζόντια την προς κατεργασία επιφάνεια τους, επάνω σε μεταφορικό ιμάντα και το κτύπημά τους σε δύο αντικριστές πλευρές του σόκορου γίνεται στο κάτω μέρος με σφυριά, τα οποία είναι τοποθετημένα και παλινδρομούν εγκάρσια στην κατεύθυνση κίνησης του ιμάντα.Θραυστές επιφάνειες. Θραυστές επιφάνειες έχουν συνήθως οι πέτρες για λιθοδομές (φέρουσες και διακοσμητικές) και διάφορα άλλα προϊόντα πέτρας, όπως οι κυβάλιθοι και οι πέτρες για λιθόστρωτα, τα κράσπεδα, οι σχιστό πλάκες για πλακοστρώσεις κ.ά. Τα προϊόντα αυτά μέχρι πριν λίγα χρόνια κατεργάζονταν χειρονακτικά από εργάτες, που, με διάφορα χειροεργαλεία έσπαγαν σε μικρότερα κομμάτια το υλικό εξόρυξης, είτε, στα λατομεία πέτρας, είτε στους χώρους των έργων. Τα τελευταία χρόνια, όμως, στις χώρες με υψηλό κόστος εργασίας, η διαδικασία παραγωγής προϊόντων πέτρας έχει μηχανοποιηθεί σε σημαντικό βαθμό, κυρίως με την εγκατάσταση υδραυλικών μηχανών που έχουν τη δυνατότητα να σπάνε («σχίζουν») μεγάλες ακατέργαστες πέτρες σε τελικά προϊόντα πέτρας συγκεκριμένων διαστάσεων. Πρόκειταιγια τις υδραυλικέςπρέσες, μηχανέςπου μπορούν να ασκήσουν συγκεντρωμένη πίεση, μέχρι και 150 - 200 τόνους, σε επιλεγμένο επίπεδο μιας μεγάλης πέτρας, ώστε αυτή να «σχιστεί» εύκολα κατά το επίπεδο αυτό και να δημιουργηθούν φυσικές θραυστές τροχιές επιφάνειες. Με το συνδυασμό τέτοιων μηχανών, διαφορετικής δυναμικότητας, ανάλογα και με τα γεωμετρικά χαρακτηριστικά του υλικού τροφοδοσίας και ταινιόδρομων για μεταφορά του κατεργαζόμενου υλικού από μηχάνημα σε μηχάνημα, μπορούν να δημιουργηθούν συγκροτήματα, ημιαυτόματα ή αυτοματοποιημένα, για την παραγωγή μιαςσειράςτελικών προϊόντων πέτρας με φυσική θραυστή επιφάνεια.Κτυπητές - κοπανιστές επιφάνειες Για τη δημιουργία κτυπητών - κοπανιστών επιφανειών μπορούν να χρησιμοποιηθούν διάφορα μηχανήματα, σταθερά και φορητά. Μια κατηγορία τέτοιων μηχανημάτων φέρει στην κεφαλή κατεργασίας ειδικά εργαλεία - σφυριά με πυραμιδοειδείς ακμές από σκληρομέταλλο, τα οποία, με πνευματική λειτουργία, «κτυπούν» την επιφάνεια της πέτρας. To αποτέλεσμα είναι αυτή να γίνεται διάστικτη από ανοιχτάχρωμα σημάδια κανονικής κατανομής και ομοιόμορφου σχήματος, αποκτώντας διαφοροποιημένο χρώμα, τραχιά υφή και χαρακτηριστικό «ανάγλυφο» που παραπέμπει σε «πελέκημα». Ανάλογα με το είδος του εργαλείου που χρησιμοποιείται και τη δύναμη του κτυπήματος, η πυκνότητα των σημαδιών και το μέγεθος τους πάνω στην επιφάνεια διαφοροποιούνται, δημιουργώντας διαφορετικό φινίρισμα, που μπορεί να διαβαθμιστεί σε «λεπτό», «μεσαίο», «χονδρό» κ.λπ. Οι πλάκες με «κτυπητή» επιφάνεια χρησιμοποιούνται, συνήθως, για αντιολισθηρές πλακοστρώσεις, κράσπεδα, καθώς και για εξωτερικές πλακοστρώσεις με διακοσμητικά μοτίβα, όπου συνδυάζονται με πλάκες που έχουν διαφορετικό φινίρισμα. Χρησιμοποιούνται, επίσης, σε επενδύσεις εξωτερικών όψεων κτιρίων, περιθώρια παραθύρων και θυρών, γείσα, ποικίλα στοιχεία αστικού ντεκόρ κ.ά. Γενικά, η «κτυπητή» επιφάνεια υποβαθμίζει τις χρωματικές διαφοροποιήσεις ενός πετρώματος, καθώς και τυχόν άλλες ατέλειέςτου (π.χ. ετερογενή εγκλείσματα κ.λπ.), διευκολύνοντας, έτσι, την αξιοποίηση διαλογών προϊόντων, που δεν μπορούν να προωθηθούν εύκολα στην αγορά με γυαλισμένες τις επιφάνειές τους. Σημειώνεται ότι, σε πολλές χώρες με χαμηλό κόστος εργασίας, οι κτυπητές επιφάνειες συνεχίζουν να γίνονται χειρονακτικά.Χτενιστές επιφάνειες Για τη δημιουργία χτενιστών επιφανειών, δηλαδή επιφανειών με σχετικά ευθύγρομμες, παράλληλες μεταξύ τους χαραγές σε διάφορα πλάτη, διάφορα βάθη (μέχρι 5 - 6 mm) και διάφορες μεταξύ τους αποστάσεις, που παλαιότερα γίνονταν με ειδικά χειροεργαλεία, σήμερα χρησιμοποιούνται διάφορα μηχανήματα, που φέρουν δίσκους διαμαντέ ή ειδικά για αυτό το σκοπό διαμορφωτικά εργαλεία.Αμμοβολισμένες επιφάνειες Για την παραγωγή αμμοβολισμένων επιφανειών μπορούν, ανάλογα με το μέγεθος της παραγωγής, να χρησιμοποιηθούν σταθερά ή φορητά μηχανήματα αμμοβολής, δηλαδή μηχανήματα που εκτοξεύουν με υψηλή ταχύτητα στην κατεργαζόμενη επιφάνεια, μέσω κατάλληλων ακροφυσίων, νερό με κόκκους άμμου ή άλλου λειαντικού υλικού (ανθρακοπυρίτιο κ.ά.). Με την κατεργασία αυτή, η επιφάνεια του πετρώματος δεν γίνεται λεία, ούτε, όμως και πολύ τραχιά. Στις περισσότερες περιπτώσεις, ανάλογα και με την κοκκομετρία και την ταχύτητα του εκτοξευόμενου λειαντικού, μεταπίπτει σε εξαιρετικά «απαλή», χωρίς ιδιαίτερα αισθητές ακμές. Η τεχνική της αμμοβολής, χρησιμοποιείται, επίσης, για να δημιουργηθούν στην επιφάνεια της πέτρας, με τη χρήση κατάλληλης «μάσκας», διάφορα σχέδια, γράμματα κ.λπ. για διακοσμητικούς και χρηστικούς σκοπούς.Καμμένες επιφάνειες Για την παραγωγή καμένων επιφανειών, δηλαδή για τη θερμική κατεργασία της επιφάνειας ενός διακοσμητικού πετρώματος, βασική προϋπόθεση είναι να υπάρχουν στην ορυκτολογική του σύσταση πολλά ορυκτά και κυρίως χαλαζίας, αφού η συγκεκριμένη κατεργασία αξιοποιεί τη διαφοροποιημένη θερμική διαστολή των επιμέρους ορυκτών και, κυρίως, τη διόγκωση του χαλαζία στους 600°C, που έχει ως αποτέλεσμα να διασπάται η επιφανειακή συνοχή του πετρώματος, η επιφάνεια να «σκάει» και να «εφυαλώνεται» μεταπίπτοντας σε αρκετά «απαλή». Για αυτό και η συγκεκριμένη κατεργασία έχει εφαρμογή σε γρανίτες, κυρίως, και ορισμένα άλλα πετρώματα με μεγάλη περιεκτικότητα σε χαλαζία. Η κατεργασία γίνεται με ειδικές μηχανές που φέρουν κεφαλή κατεργασίας με ένα ή περισσότερα φλόγιστρα, η φλόγα των οποίων μπορεί να έχει υψηλή θερμοκρασία (φλόγα προπανίου). Με τη θερμική κατεργασία, η επιφάνεια του πετρώματος αποκτά, σε ορισμένες περιπτώσεις, διαφορετικό χρωματισμό, ενώ αυξάνει και η αντοχή της σε χημικές προσβολές και στη διάβρωση.11 / 17 Σε ότι αφορά τη μεταβολή του χρώματος, η επιφάνεια πολλών κίτρινων γρανιτών μεταπίπτει σε κοκκινωπή έως πορτοκαλί, ενώ η επιφάνεια των σκουρόχρωμων υλικών αποκτά ανοιχτότερο χρώμα. Η χρωματική αυτή μεταβολή γίνεται εμφανέστερη, όταν για την επένδυση μιας επιφάνειας χρησιμοποιούνται «καμένες» πλάκες, σε συνδυασμό με γυαλισμένες, για παράδειγμα. Για αυτό και πολλοί αρχιτέκτονες και διακοσμητές, που δείχνουν ενδιαφέρον για τις καμένες επιφάνειες γρανίτη, αξιοποιούν τέτοιους συνδυασμούς στα έργα τους.Μηχανική φλογοβολή πλακών γρανίτη Πλάκες γρανίτη με «καμένη» επιφάνεια χρησιμοποιούνται στον οικοδομικά τομέα: •σε εξωτερικές επενδύσεις όψεων, ειδικά όταν υπάρχουν απαιτήσεις για μεγάλη αντοχή στη φθορά από καιρικές συνθήκες,•σε εξωτερικές πλακοστρώσεις,•σε εσωτερικές διακοσμητικές εφαρμογές και κυρίως σε δάπεδα και σκάλες, όπου, για παράδειγμα, οι πλάκες με «καμένη» επιφάνεια συνδυάζονται με γυαλισμένες πλάκες, όταν υπάρχουν πρόσθετες απαιτήσεις για αντιολισθηρότητα (π.χ. βαθμίδες σε σκάλες εμπορικών κτιρίων, σιδηροδρομικών σταθμών, αεροδρομίων κ.ά.).Υδροβολισμένες επιφάνειες Τραχιές επιφάνειες διακοσμητικών πετρωμάτων με υδροβολή δημιουργούνται με ειδικά μηχανήματα, που φέρουν ακροφύσια εκτόξευσης νερού υπό υψηλή πίεση επάνω στην κατεργαζόμενη επιφάνεια. Το νερό υπό υψηλή πίεση προκαλεί εκλεκτική απόσπαση κόκκων του πετρώματος σε θέσεις μειωμένης συνοχής του, με αποτέλεσμα η επιφάνεια να αποκτά μικροκοιλότητες, να γίνεται τραχιά και να δίνει την αίσθηση φυσικού βράχου. Παράλληλα, με τη συγκεκριμένη κατεργασία, αναδεικνύονται καλύτερα το φυσικό χρώμα και η δομή του πετρώματος. Έτσι, η επιφάνεια μπορεί να αποκτήσει τραχύτητα που ποικίλει, από ελαφρά τραχιά μέχρι πολύ τραχιά, ανάλογα και με τον τύπο του πετρώματος και τις ρυθμίσεις των παραμέτρων κατεργασίας, δηλαδή της πίεσης του νερού, της απόστασης των ακροφυσίων από την κατεργαζόμενη επιφάνεια και της διάρκειας υδροβολισμού της επιφάνειας. Οι μηχανές που χρησιμοποιούνται για κατεργασία υδροβολισμού αποτελούνται από σταθερή γέφυρα, επάνω στην οποία μετακινείται με ρυθμιζόμενη ταχύτητα η κεφαλή που φέρει τα ακροφύσια, ενώ κάτω από τη γέφυρα υπάρχει ραουλιέρα, στην οποία κινούνται με ρυθμιζόμενη ταχύτητα οι πλάκες προς κατεργασία. Το σύστημα κατεργασίας είναι τοποθετημένο μέσα σε ηχομονωμένη καμπίνα και συμπληρώνεται με την ειδική αντλία νερού υψηλής πίεσης και τις διατάξεις προγραμματισμού και ελέγχου της λειτουργίας Με τις μηχανές υδροβολής μπορούν να κατεργάζονται όλα σχεδόν τα διακοσμητικά πετρώματα, παρόλο που τα καλύτερα αισθητικά αποτελέσματα επιτυγχάνονται στους γρανίτες. Για αυτό και η συγκεκριμένη κατεργασία προτιμάται έναντι της φλογοβολής, για τη δημιουργία τραχιάς επιφάνειας σε πλάκες γρανίτη, ειδικά όταν δεν είναι επιθυμητή η μεταβολή του χρώματος του υλικού.Αντικέ επιφάνειες (τεχνητή παλαίωση). Με την κατεργασία τεχνητής παλαίωσης ή «αντικέ», η επιφάνεια μιας πλάκας δεν είναι πλέον τελείως επίπεδη, αλλά ελαφρά ανάγλυφη και αρκετά ομαλή, ενώ το χρώμα του υλικού γίνεται περισσότερο έντονο. Για τη δημιουργία τέτοιου φινιρίσματος, που παραπέμπει σε κατεργασία του μαρμάρου παλιότερων εποχών, η επιφάνεια της πλάκας τρίβεται με μεταλλικές «βούρτσες» που απομακρύνουν μεν το μη συνεκτικό επιφανειακό υλικό από την επιφάνεια, αλλά ταυτόχρονα «λειαίνουν» το συμπαγές. Η παραπάνω κατεργασία της επιφάνειας μπορεί να γίνει με λειαντική μηχανή, στην κεφαλή της οποίας τοποθετείται πλατώ που φέρει τις μεταλλικές βούρτσες. Επίσης, μπορεί να γίνει σε μηχανές, αντίστοιχες με τις λειαντικές, που κατασκευάζονται αποκλειστικά για αυτά το σκοπό και αποτελούν, συνήθως, το τελευταίο τμήμα γραμμών παραγωγής προϊόντων με επιφανειακή κατεργασία σε μηχανές με φλόγιστρα, σφυριά, αμμοβολή ή υδροβολή, όπου δημιουργούν μια λιγότερο τραχιά επιφάνεια από εκείνη του προηγούμενου σταδίου κατεργασίας.Κατεργασία επιφάνειας διακοσμητικού πετρώματος με μεταλλικές βούρτσες.Αυτόματη μηχανή κατεργασίας πλακών τελάρου με μεταλλικές βούρτσες.Η παραπάνω διαδικασία μηχανικής παλαίωσης της επιφάνειας διακοσμητικών πετρωμάτων έχει πλέον παραγκωνίσει (και για περιβαλλοντικούς λόγους) την τεχνική της χημικής παλαίωσης της πέτρας με διαβρωτικά οξέα, που είχε δοκιμαστεί κατά το παρελθόν. Για την παραγωγή των χαρακτηριστικών «αντικέ» γεωμετρικών συνθέσεων, τύπου μωσαϊκού, τα απαιτούμενα στοιχεία, πλακίδιαμικρώνδιαστάσεωνσεποικίλαγεωμετρικά σχήματα μεστρογγυλευμένες τις ακμές τους και ελαφρά ανάγλυφη την επιφάνειά τους, μπορούν να παραχθούν σε ειδικά δονούμενα ή περιστρεφόμενα τύμπανα, που υπάρχουν για αυτό το σκοπό. Στα τύμπανα αυτά, τοποθετούνται τα μικρά κομμάτια μαρμάρου, όπως αυτά κόπηκαν στα μηχανήματα κοπής, μαζί με αποτριπτικό υλικό (π.χ. άμμος, κεραμικά στοιχεία), όπου κατά τη συνεχή κίνηση του τυμπάνου που προκαλεί την τριβή των μαρμάρων μεταξύ τους, καθώς και με το αποτριπτικό υλικό, επιτυγχάνεται, μετά από συγκεκριμένο χρονικό διάστημα, το επιθυμητό αποτέλεσμα.13 / 17 Καλλιτεχνική επεξεργασία Ο όρος «καλλιτεχνική επεξεργασία μαρμάρου» παραπέμπει αναμφίβολα στους μαρμαρογλύπτες, τους καλλιτέχνες του μαρμάρου, που αξιοποιώντας το ταλέντο τους και χρησιμοποιώντας διάφορα χειροεργαλεία, όπως τη σμίλη και το ματρακά και ηλεκτροεργαλεία, δημιουργούν μαρμάρινα έργα που εντυπωσιάζουν. Ωστόσο, η σύγχρονη τεχνολογία προσφέρει τη δυνατότητα χρησιμοποίησης ειδικών μηχανών για τη δημιουργία ποικίλων μαρμάρινων στοιχείων που ενσωματώνουν καλλιτεχνική επεξεργασία, όπως για παράδειγμα είναι οι κίονες και τα κιονόκρανα, τα κολωνάκια και οι διακοσμητικές στήλες, τα αγάλματα, οι πλάκες με ανάγλυφες παραστάσεις, οι πλάκες με εγχάρακτα σχήματα και γράμματα κ.ά. Για τέτοια έργα σε μάρμαρο και πέτρα χρησιμοποιούνται δύο ειδικοί τύποι μηχανών μαρμάρου: οι τόρνοι και οι παντογράφοι. Στον εξοπλισμό καλλιτεχνικής επεξεργασίας διακοσμητικών πετρωμάτων μπορούν να ενταχθούν και οι μηχανές κοπής Water Jet, οι μηχανές αμμοβολής και οι μηχανές χάραξης με ακτίνες laser (laser etching machines). Με τα μηχανήματα αυτά είναι δυνατή η καλλιτεχνική επεξεργασία επιφανειών διακοσμητικών πετρωμάτων για δημιουργία ποικίλων συνθέσεων. Είναι ειδικά μηχανήματα για την παραγωγή μασίφ μαρμάρινων στοιχείων, με σχήματα που έχουν αξονική συμμετρία, όπως κυλινδρικό, σφαιρικό, κωνικό κ.ά., καθώς και για την παραγωγή στοιχείων από αντιγραφή συγκεκριμένου προτύπου. Στους τόρνους, το προς κατεργασία μάρμαρο, με σχήμα ορθογώνιου παραλληλεπιπέδου αρχικά, καθώς αυτό έχει κοπεί προηγουμένως στις κατάλληλες διαστάσεις σε συμβατικά μηχανήματα κοπής, μπορεί να περιστρέφεται κατά τον επιμήκη άξονά του. Η κεφαλή του τόρνου που φέρει το κοπτικό εργαλείο (συνήθως δίσκος διαμαντέ) μπορεί να μετατοπίζεται είτε προγραμματισμένα, είτε με τη βοήθεια οδηγού, κατά μήκος του άξονα του μηχανήματος, καθώς και προς τον κάθετο προς αυτόν (άξονες X, Ψ), έτσι ώστε, με το συνδυασμό της περιστροφής του μαρμάρου και της μετακίνησης της κεφαλής, να επιτυγχάνεται η αφαίρεση υλικού μέχρις ότου διαμορφωθεί το επιθυμητό σχήμα. Η κατεργασία ολοκληρώνεται με το φινίρισμα της επιφάνειας του μαρμάρινου στοιχείου. Οι κατασκευαστές τόρνων προσφέρουν διάφορα μοντέλα με διαφοροποιημένες τεχνικές προδιαγραφές και δυνατότητες, που φτάνουν μέχρι τους αυτοματοποιημένους τόρνους με ηλεκτρονικό προγραμματισμό και έλεγχο της λειτουργίας τους (τόρνοι CNC).Καλλιτεχνική επεξεργασία μαρμάρου με σύγχρονο παντογράφο της εταιρείας INCIMAR SriΧάραξη φωτογραφίας με laser επάνω σε πλ
Εισάγετε το όνομά σας. *
Εισάγετε το e-mail σας. *
Μήνυμα
Κάντε ένα σχόλιο για το άρθρο. Το μήνυμα σχολίου σας θα δημοσιοποιηθεί μετά από έγκριση από την αρμόδια Επιτροπή.
*

Σφάλμα

Εισάγετε το όνομά σας.

Σφάλμα

Εισάγετε το e-mail σας.

Σφάλμα

Εισάγετε μήνυμα σχολίου.

Σφάλμα

Προέκυψε ένα λάθος κατά την αποστολή του σχολίου σας, παρακαλώ δοκιμάστε ξανά αργότερα.

Μήνυμα

Το μήνυμα σχολίου απεστάλη επιτυχώς. Θα δημοσιευτεί το συντομότερο δυνατό μετά την έγκριση του από την αρμόδια Επιτροπή.